Membaca Carta — Belajar Melihat Apa Yang Orang Lain Nampak

Tiga Jenis Carta

Ada tiga jenis carta yang biasa digunakan dalam forex.

Carta garisan (line chart) yang paling ringkas. Ia melukis satu garisan yang menyambungkan harga penutup (close) bagi setiap tempoh. Berguna untuk melihat arah umum pasaran dari jauh, tetapi tidak menunjukkan banyak maklumat tentang pergerakan harga dalam tempoh tersebut.

Carta bar (bar chart atau OHLC chart) menunjukkan lebih banyak maklumat. Setiap bar memaparkan harga pembukaan, harga tertinggi, harga terendah dan harga penutup bagi satu tempoh masa.

Carta candlestick pula menjadi pilihan kebanyakan trader. Ia menunjukkan maklumat yang sama seperti carta bar, tetapi dengan cara yang lebih mudah dibaca secara visual. Badan lilin yang berwarna dan bentuknya yang berbeza-beza memudahkan corak dikesan.

Dalam program ini, tumpuan kita ialah carta candlestick.

Anatomi Satu Candle: OHLC

Setiap lilin (candle) dalam carta candlestick mewakili satu tempoh masa, dan menunjukkan empat maklumat utama:

Open ialah harga pembukaan tempoh tersebut. High ialah harga tertinggi yang dicapai dalam tempoh tersebut. Low ialah harga terendah yang dicapai dalam tempoh tersebut. Close ialah harga penutup tempoh tersebut.

Bahagian badan lilin (body) ialah petak segi empat yang menunjukkan jarak antara Open dengan Close. Garisan nipis di atas badan dipanggil upper shadow atau wick, menunjukkan paras High. Garisan nipis di bawah badan dipanggil lower shadow, menunjukkan paras Low.

Saiz badan dan panjang shadow inilah yang menunjukkan siapa berkuasa dalam tempoh tersebut, sama ada pembeli atau penjual.

Candle Bullish Lawan Candle Bearish

Dalam MT4, candle secara lalai mempunyai dua warna. Candle yang cerah (biasanya putih atau hijau) ialah candle bullish. Candle yang gelap (biasanya hitam atau merah) ialah candle bearish.

Candle bullish bermakna harga ditutup lebih tinggi daripada harga dibuka. Pembeli lebih kuat dalam tempoh ini. Open berada di bahagian bawah badan, Close di bahagian atas.

Candle bearish bermakna harga ditutup lebih rendah daripada harga dibuka. Penjual lebih kuat. Open berada di bahagian atas badan, Close di bahagian bawah.

Ini tidak bermakna candle bearish itu buruk atau candle bullish itu baik. Ia sekadar menceritakan apa yang berlaku dalam tempoh tersebut. Satu candle bearish yang besar di tengah-tengah trend menaik mungkin hanya pullback biasa.

Tiga Pola Candle Asas Yang Perlu Dikenali

Trader analisis teknikal memerhatikan pola-pola tertentu dalam susunan candle untuk menjangka pergerakan seterusnya. Berikut tiga yang paling asas dan paling berguna untuk pemula.

Doji ialah candle yang harga Open dan Closenya hampir sama, menghasilkan badan yang sangat nipis atau hampir tiada. Ia menunjukkan ketidaktentuan dalam pasaran. Pembeli dan penjual sama kuat dalam tempoh itu, tiada pihak yang menang. Doji kerap muncul sebelum pembalikan arah (reversal), tetapi ia perlu disahkan oleh candle-candle selepasnya.

Pin Bar (atau Hammer jika muncul di bawah, dan Shooting Star jika muncul di atas) ialah candle dengan shadow panjang pada satu hujung dan badan kecil pada hujung yang satu lagi. Pin bar yang mempunyai shadow panjang ke bawah di kawasan sokongan (support) menunjukkan bahawa walaupun harga turun dengan kuat dalam tempoh itu, pembeli masuk dan menolak harga semula ke atas. Ini petanda kemungkinan kenaikan. Sebaliknya, shadow panjang ke atas di kawasan rintangan (resistance) menunjukkan penjual menolak harga semula ke bawah.

Engulfing ialah pola dua candle. Candle kedua "menelan" badan candle pertama sepenuhnya. Bullish engulfing berlaku apabila candle bearish kecil diikuti candle bullish yang lebih besar dan ditutup melepasi paras open candle pertama. Bearish engulfing pula sebaliknya. Kedua-duanya menunjukkan pembalikan momentum.

Satu perkara yang perlu diingat: tiada satu pun pola ini yang 100% tepat setiap kali. Ia petanda, bukan kepastian. Kegunaannya bertambah apabila digabungkan dengan kawasan harga penting seperti support dan resistance, yang akan kita bincangkan dalam Bab 7.

RINGKASAN BAB